
Alçak bordürden yüksek perdeye kadar çit bitkisi seçiminde boy, gelişim hızı, ışık ve budama kriterleri; en çok kullanılan türlerin karşılaştırması.
Çit, bir peyzaj projesinde en fazla adet gerektiren ve en uzun süre yerinde kalan bitki grubudur. Yanlış tür seçimi yıllarca süren budama ve yenileme maliyeti doğurur. Seçimde dört soru belirleyicidir: hedef boy, ne kadar hızlı kapanmalı, ışık durumu ve budamaya ayrılacak emek.
Alçak çit ve bordür (0,3–1 m)
Buxus microphylla 'Faulkner' klasik şimşir etkisini verir ve sık budamaya dayanır. Çıtır taflan aynı görünümü daha hızlı gelişimle sağlar. Renk istenirse altuni taflan ya da gümüşi 'Bravo' ve 'Kathy' kullanılır. Kurak ve güneşli alanda lavanta bordürü hem düşük bakımlı hem kokuludur.
Orta boy çit (1–2,5 m)
Türkiye'de en yaygın orta boy çit bitkisi Photinia 'Red Robin''dir: hızlı gelişir, budamayı sever ve her budamadan sonra kırmızı sürgün verir. Daha dar yer varsa sütun taflan budama gerektirmeden dik durur. Gölgeli cephelerde defne, aucuba ve Viburnum tinus daha sağlıklı sonuç verir; Viburnum ayrıca kış çiçeği ekler.
Yüksek perde ve rüzgâr kesici (2,5 m +)
Hızlı kapanma isteniyorsa Leylandi rakipsizdir; yılda 60–90 cm uzar, ancak yılda bir–iki kez tepe ve yan budaması ister. Daha düzenli, dar ve bakımı az bir perde için Thuja 'Smaragd' tercih edilir; Leylandi'den yavaştır ama formunu kendi korur. Sert rüzgârlı sahil alanlarında Elaeagnus tuz ve kuraklığa en dayanıklı seçeneklerdendir.
Karşılaştırma
| Tür | Hedef boy | Gelişim | Işık | Budama |
|---|---|---|---|---|
| Photinia 'Red Robin' | 1,5–3 m | Hızlı | Güneş / yarı gölge | Yılda 2 kez |
| Euonymus 'Green Spire' | 1–2 m | Orta | Güneş / yarı gölge | Az |
| Leylandi | 3–6 m | Çok hızlı | Güneş | Yılda 1–2 kez |
| Thuja 'Smaragd' | 2–4 m | Orta | Güneş | Gerekmez |
| Laurus nobilis | 2–4 m | Orta | Güneş / gölge | Yılda 1 kez |
| Viburnum tinus | 1,5–2,5 m | Orta | Güneş / gölge | Çiçekten sonra |
| Buxus 'Faulkner' | 0,3–1 m | Yavaş | Güneş / yarı gölge | Yılda 2 kez |
Dikim sıklığı
Alçak çitlerde metreye 4–5 bitki (9×9×8 tüp), orta boy çitlerde metreye 2–3 bitki, Leylandi ve Thuja'da 60–80 cm aralık genel uygulamadır. Daha sık dikim daha erken kapanma sağlar ancak ileride iç dalların ışıksız kalmasına yol açar. Tek sıra yerine şaşırtmalı çift sıra, perde çitlerde daha dolgun sonuç verir.
Projeniz için tür ve adet hesabında yardımcı olabiliriz; katalogdaki her çit bitkisinin sayfasında üretim formatı ve boy aralığı belirtilmiştir.